Wat er met je as gebeurt
Er mag meer dan mensen denken, en op één plek na hoeft er bijna nooit iets te worden aangevraagd.
Na een crematie blijft er een vraag over die vaak pas ter sprake komt als de as er al is. Op dat moment moet de familie samen iets bedenken, terwijl het de enige keuze is waar jij nog alles over te zeggen had.
Dit zijn tien bestemmingen. Bij elke staat wat het vraagt, want een deel mag overal en een deel vraagt toestemming.
Wat er met de as kan gebeuren
Het strooiveld van het crematorium
De eenvoudigste bestemming. Vaak kan de familie erbij zijn op een afgesproken moment, en soms komt er een naamplaatje bij. Altijd toegestaan, en geen gedoe.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Er hoeft niets geregeld te worden, niets aangevraagd, en niemand hoeft ergens heen te rijden. Voor wie geen bijzondere plek heeft, is dit geen tweede keus maar gewoon de goede keus.
- Waar je op moet letten
- Een strooiveld is geen plek waar je later iets terugvindt. Wie behoefte heeft aan een plek om naartoe te gaan, mist die hier.
Boven open zee
Toegestaan zonder toestemming vooraf. Er zijn rederijen die er tochten voor varen, met of zonder familie aan boord. Toegestaan zonder aanvraag, maar het vraagt wel regelen.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Voor mensen die iets met water hadden, en voor families die het idee van een vaste plek juist benauwend vinden. Het is bovendien de enige plek naast het strooiveld die de wet zelf aanwijst.
- Waar je op moet letten
- Noem de plaats waar je aan denkt. “Op zee” is een groot gebied; “bij Bergen” of “vanaf Scheveningen” kan iemand boeken.
Een plek die iets betekent
Een duin, een bospad, een veld, de plek van een eerste ontmoeting. Dit heet in de wet incidentele asverstrooiing. Kijk de gemeentelijke verordening na: die bepaalt of het op die plek mag.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Het is de meest persoonlijke bestemming die er is, en meestal mag het gewoon. Openbare grond valt onder de gemeentelijke verordening; staat daar niets over in, dan is het toegestaan.
- Waar je op moet letten
- Op andermans grond is schriftelijke toestemming van de eigenaar nodig — ook bij een natuurgebied. En op een begraafplaats mag het niet, behalve op het strooiveld.
In de eigen tuin
Op eigen grond mag je verstrooien, tenzij de gemeente het heeft beperkt. Vaak onder een boom of bij een plant die iets betekent. Dichtbij, en er hoeft niets voor geregeld te worden.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Voor wie een plek wil waar je dagelijks langsloopt, in plaats van een plek waar je speciaal heen moet rijden.
- Waar je op moet letten
- Denk vooruit: als het huis wordt verkocht, verandert die plek van eigenaar. Schrijf op wat er dan moet gebeuren — dat is de vraag die anders blijft liggen.
Een urnengraf
De urn wordt begraven, op een begraafplaats of natuurbegraafplaats. Kleiner dan een gewoon graf, met dezelfde soort grafrechten. Een vaste plek, waar grafrechten voor gelden.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Combineert wat veel families zoeken: cremeren, maar toch een plek met een naam erop waar je naartoe kunt.
- Waar je op moet letten
- Er worden grafrechten betaald en die lopen af. Kijk voor welke termijn het graf is uitgegeven — dat verschilt sterk per begraafplaats.
Een urnenmuur
Een nis in een columbarium, afgesloten met een plaat waarop de naam staat. Meestal op een begraafplaats of bij een crematorium. Een vaste plek, en overdekt.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Een plek om naartoe te gaan die het hele jaar door bereikbaar is, ook als het regent, en die geen onderhoud vraagt.
- Waar je op moet letten
- Ook hier gelden termijnen. En de nis is klein: meestal past er één urn, dus verdelen kan dan niet meer.
De urn thuis
De as blijft bij de mensen zelf, in een urn die ergens in huis staat. Mag zonder enige melding of vergunning. Geen termijn.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Voor wie het te vroeg vindt om afscheid te nemen van het laatste tastbare. Het is ook geen definitieve keuze: je kunt er later alsnog iets anders mee doen.
- Waar je op moet letten
- Dit is de bestemming die het vaakst per ongeluk voor altijd wordt. Zeg erbij of je dat goed vindt, of dat je op enig moment iets anders wilt.
Verdeeld over meerdere naasten
Meerdere kleine urnen, zodat iedereen die dat wil iets heeft. Vaak met een deel dat alsnog verstrooid of begraven wordt. Voorkomt discussie tussen je naasten achteraf.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Lost het probleem op dat er maar één as is en meerdere mensen die er iets mee willen. Het hoeft geen keuze te zijn tussen bewaren en verstrooien.
- Waar je op moet letten
- Zeg erbij wie er iets mag hebben, of zeg dat iedereen die wil iets mag. Zonder die zin moet één persoon dat besluiten, en dat is precies waar het misgaat.
Een sieraad of een object
Een klein deel van de as in een hanger, een ring, glas of keramiek. De rest krijgt een andere bestemming. Een klein deel van de as, en het moet besteld worden.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Het gaat mee zonder dat er thuis een urn hoeft te staan. Voor kinderen en kleinkinderen is dit vaak een prettiger vorm dan een urn op de kast.
- Waar je op moet letten
- Dit vraagt een maker en dus tijd. En het gaat altijd om een deel — er moet dus ook een bestemming voor de rest zijn.
Bij een boom
De as bij de wortels van een boom, op een natuurbegraafplaats of op een plek waar dat mag. Soms met een boom die daarvoor geplant wordt. Natuurlijk, en toch een vaste plek om naartoe te gaan.
In je Wensenkluis, bij Wat er met je as gebeurt
Waarom dit past
- Waarom mensen dit kiezen
- Een plek die groeit in plaats van slijt, en die geen steen nodig heeft. Voor veel mensen voelt dit als het tegenovergestelde van een urn in een muur.
- Waar je op moet letten
- Vraag vooraf of het mag en of de plek geregistreerd wordt. Een boom zonder registratie is over dertig jaar een boom waarvan niemand meer weet waarom hij daar staat.
Nog geen idee
Dat mag. Kies dan wel één ding: schrijf op wie erover beslist. Dan is het geen open vraag meer maar een opdracht aan één persoon, en dat is precies het verschil.
Wat mag waar
de regels zijn losser dan mensen denken, maar niet overal
Waar as verstrooid mag worden
Wat de wet zelf aanwijst
Een strooiveld dat de gemeente heeft aangewezen, en boven open zee. Dat staat in artikel 66a van de Wet op de lijkbezorging. Daar is verder niets voor nodig.
Op openbare grond
Een duin, een bospad, een veld: dit heet incidentele asverstrooiing. De gemeentelijke verordening bepaalt of het op die plek mag. Staat er niets over in, dan is het in het algemeen toegestaan.
Op grond van iemand anders
Daar is toestemming van de eigenaar voor nodig, ook bij een natuurgebied. Begraafplaatsen zijn in de modelverordening uitgesloten van incidentele asverstrooiing, dus in de meeste gemeenten mag het daar niet, behalve op het strooiveld.
Wat je nu kunt opschrijven
Noem de plek zo precies dat iemand hem kan vinden. „Op zee” is een groot gebied; „vanaf Scheveningen” kan iemand boeken.
„Verstrooien boven open zee, vanaf Scheveningen.”
noem de plaats, niet alleen „zee”„Verstrooien bij de duinen waar we altijd liepen.”
op andermans grond is toestemming nodig„De urn thuis, bij mijn partner. Daarna mag hij verstrooid worden.”
zeg ook wat er dáárna mag„De as verdelen over de kinderen, elk een klein deel.”
voorkomt discussie achteraf„Het strooiveld van het crematorium is goed. Niets bijzonders nodig.”
de eenvoudigste bestemming„Bij een boom op een natuurbegraafplaats.”
een steen is daar meestal niet toegestaanEen strooiveld is geen plek waar je later iets terugvindt. Wie behoefte heeft aan een plek om naartoe te gaan, mist die daar.
Bronnen: de Wet op de lijkbezorging, artikel 66a, Rijksoverheid over wat er met de as mag, en de VNG over waar crematie-as verstrooid mag worden. De voorbeeldzinnen zijn van Nomalie.
Verder kijken